Ο σύγχρονος κόσμος επιδιώκει τη διατήρηση του περιβάλλοντος και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής, και σε αυτό το πλαίσιο αυξάνεται ο ρόλος του ποιοτικού αερισμού των χώρων.
Σήμερα η αγορά συστημάτων αερισμού με ανάκτηση θερμότητας προσφέρει πολλές διαφορετικές λύσεις. Στο κέντρο αυτών των τεχνολογιών βρίσκεται ο εναλλάκτης θερμότητας, ο οποίος εξασφαλίζει τη μεταφορά θερμότητας από τον απαγόμενο αέρα στον φρέσκο αέρα που εισέρχεται στον χώρο. Η επιλογή του τύπου εναλλάκτη θερμότητας αποτελεί καθοριστικό παράγοντα που καθορίζει την απόδοση του ανακτητή, την ικανότητά του να διατηρεί τη θερμότητα, καθώς και το επίπεδο άνεσης και εξοικονόμησης για τον χρήστη. Ποια είναι λοιπόν η διαφορά τους και πώς να επιλέξετε τον καλύτερο;
Μία από τις βασικές διαφορές μεταξύ των ανακτητών θερμότητας στην αγορά είναι το υλικό του εναλλάκτη θερμότητας. Κατασκευάζονται από πλαστικό, χαλκό, κεραμικό, αλουμίνιο και κυτταρίνη. Τα υλικά διαφέρουν, ωστόσο όλα στοχεύουν στην επίτευξη υψηλής εξοικονόμησης ενέργειας. Ας δούμε ποιο αξίζει να προτιμηθεί.
Αυτό το υλικό χρησιμοποιείται κυρίως στην κατασκευή συμπαγών συστημάτων αερισμού αναστρέψιμου τύπου. Τέτοια συστήματα λειτουργούν με δύο κύκλους – εισαγωγή και απαγωγή, από 30 δευτερόλεπτα ο καθένας. Ο κεραμικός εναλλάκτης θερμαίνεται λαμβάνοντας θερμότητα από τον απαγόμενο αέρα και τη μεταφέρει στον εισερχόμενο αέρα. Το υλικό έχει την ιδιότητα να διατηρεί τη θερμότητα για μεγάλο διάστημα, με θερμική απόδοση έως 75%. Ωστόσο, η ιδιότητα του κεραμικού να διατηρεί τη θερμότητα για μεγάλο χρονικό διάστημα αποτελεί μειονέκτημα κατά την ανάκτηση δροσερού αέρα την περίοδο της θέρμανσης, καθώς το υλικό κρυώνει αργά και απαιτεί επιπλέον ηλεκτρική ενέργεια για την ψύξη του. Ένα ακόμη μειονέκτημα είναι η ιδιαιτερότητα του ίδιου του συστήματος αερισμού. Για ποιοτική ανάκτηση αέρα, είναι απαραίτητο να εγκαθίστανται τα συστήματα αερισμού σε ζεύγη στον ίδιο χώρο (το ένα να λειτουργεί σε εισαγωγή, το άλλο σε απαγωγή), ώστε να διατηρείται η ισορροπία των ροών αέρα και να αποφεύγεται η αντίστροφη έλξη.
Οι εναλλάκτες θερμότητας από αυτό το υλικό έχουν μικρό βάρος, ωστόσο το υλικό έχει την ιδιότητα να απορροφά δυσάρεστες οσμές και δεν είναι ιδιαίτερα ανθεκτικό στον χρόνο. Δεν συνιστάται η εγκατάσταση ανακτητή από αυτό το υλικό σε χώρους όπου υπάρχουν έντονες οσμές. Ένα ακόμη μειονέκτημα του εναλλάκτη από κυτταρίνη είναι η ευαισθησία στην υγρασία, που μπορεί να προκαλέσει παραμόρφωση σε υπερβολική υγρασία αέρα. Οι ανακτητές με εναλλάκτες κυτταρίνης χάνουν την απόδοσή τους σε χαμηλές θερμοκρασίες, καθώς αυτό το υλικό παγώνει σε θερμοκρασία από -5°C.
Αυτό το υλικό δεν είναι ευρέως διαδεδομένο, χρησιμοποιείται σπάνια. Η θερμική αγωγιμότητα του πλαστικού φτάνει έως 85%. Μειονέκτημα του υλικού είναι η απουσία αντισηπτικών ιδιοτήτων. Κατά συνέπεια, οι ιοί που φτάνουν στον εναλλάκτη από πλαστικό κατά τη διαδικασία αερισμού του χώρου επιζούν έως 72 ώρες, χρόνο κατά τον οποίο ο ανακτητής με αυτόν τον εναλλάκτη θα πραγματοποιήσει αρκετές χιλιάδες κύκλους εισαγωγής και απαγωγής, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ποιότητα του αέρα και, κατά συνέπεια, τον ανθρώπινο οργανισμό. Οι πλαστικοί εναλλάκτες δεν μεταφέρουν υγρασία μεταξύ των ροών αέρα, γεγονός που μπορεί να προκαλέσει υπερβολική ξηρότητα του αέρα στον χώρο κατά την περίοδο θέρμανσης, ενώ η αντοχή τους σε μηχανικές βλάβες είναι σημαντικά χαμηλότερη, κάτι που μπορεί να μειώσει τη διάρκεια ζωής του εναλλάκτη. Επίσης, ορισμένοι τύποι πλαστικού μπορούν να καταστραφούν υπό την επίδραση της υπεριώδης ακτινοβολίας, γι' αυτό απαιτούν επιπλέον προστασία σε συνθήκες υπαίθριου χώρου.
Ένα υλικό με μικρό βάρος και καλή θερμική αγωγιμότητα. Ωστόσο, υπό ορισμένες συνθήκες, αυτό το υλικό μπορεί να είναι επικίνδυνο για τον ανθρώπινο οργανισμό. Κατά τη διαδικασία αερισμού, σωματίδια αλουμινίου εισέρχονται στον αέρα, ο οποίος στη συνέχεια εισέρχεται στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω της αναπνοής. Η υπερβολική συγκέντρωση αλουμινίου στον οργανισμό μπορεί να προκαλέσει παθήσεις του αναπνευστικού συστήματος, μείωση της ανοσίας κ.ά. Οι εναλλάκτες αλουμινίου έχουν σημαντικά χαμηλότερη αντοχή σε σύγκριση με τον χάλυβα ή τον χαλκό, γεγονός που τους κάνει λιγότερο ανθεκτικούς σε κρούσεις, και απαιτούν επιπλέον επικαλύψεις για την αποφυγή διάβρωσης κατά την επαφή με νερό και άλλα υγρά.
Ακριβώς αυτό το υλικό επέλεξαν οι μηχανικοί της PRANA για ολόκληρη τη σειρά μοντέλων της μάρκας, η οποία κέρδισε την εμπιστοσύνη του κοινού και απέκτησε μεγάλη δημοτικότητα στην αγορά εξοπλισμού αερισμού. Χάρη στην υψηλή θερμική αγωγιμότητα του χαλκού και τις αντισηπτικές του ιδιότητες, ο εισερχόμενος αέρας είναι πλήρως ασφαλής, καθώς ο χαλκός αποτρέπει την πολλαπλασιασμό ιών, βακτηρίων και μυκητιακών ρύπων στην επιφάνειά του. Ανάμεσα σε όλους τους τύπους εναλλακτών θερμότητας, ο χάλκινος έχει την υψηλότερη θερμική αγωγιμότητα – έως 98%. Πρόσθετα πλεονεκτήματα του χάλκινου εναλλάκτη είναι η ικανότητα να διατηρεί τόσο τη θερμότητα όσο και τη δροσιά στον χώρο κατά την περίοδο κλιματισμού, η υψηλή αντοχή και μακροβιότητα, καθώς και η ανθεκτικότητα σε μηχανικές βλάβες.